Văn hóa

Độc đáo những ngôi nhà trình tường của người Hà Nhì

15:36 - 03/09/2019
Sinh sống thành những bản làng rải rác dọc biên giới Việt - Trung, đồng bào Hà Nhì ngày nay chủ yếu tập trung nhiều nhất ở hai tỉnh Lai Châu và Lào Cai nước ta. Người Hà Nhì thường định cư ở những thung lũng lưng chừng núi, sống trong những ngôi nhà trình tường được xây dựng kỳ công với kiến trúc đặc biệt.

Độc đáo những ngôi nhà trình tường của người Hà NhìMột bản làng người Hà Nhì ở xã Y Tý, huyện Bát Xát, tỉnh Lào Cai. Đứng từ trên cao nhìn xuống bản làng được xây dựng trên thế dựa lưng vào núi nhìn về thung lũng. Các nếp nhà lô nhô trông như những cây nấm khổng lồ mọc lúp xúp đẹp như một bức tranh.

Nhà trình tường là những ngôi nhà được làm bằng đất, với điều kiện vô cùng khắc nghiệt ở miền núi, những nếp nhà này vừa là nơi cư ngụ của một gia đình, vừa kết hợp cảnh quan là tổ ấm của cả đồng bào dân tộc. Đặc biệt, nó có thể thích ứng với khí hậu, mát mẻ vào mùa hè và ấm áp vào mùa đông.

Nhà trình tường là kiến trúc phổ biến ở miền núi phía Bắc nước ta nhưng người Hà Nhì thì xây dựng đặc biệt ở chỗ mỗi nhà được làm theo dạng hình vuông với bốn mái hình chóp, trên phủ rơm làm từ cỏ tranh hoặc gần đây hiện đại hơn đã phủ mái ngói hoặc mái phi-brô xi-măng.

Một ngôi nhà thường rộng 60 - 80m2, vuông vức nhưng tường đã dày đến 40 - 60cm với chiều cao 4 - 5m. Ở chính giữa là cổng "tò vò" lối vào nhà chính, bên hông có thể mở lối phụ ra chuồng trâu, bò nằm kế bên nhà.

Toàn cảnh một ngôi làng nhỏ trong thung lũng xã Nậm Pung, huyện Bát Xát (Lào Cai). Ngoài những nếp nhà bằng mái cỏ truyền thống, theo thời gian cùng sự phát triển, đã bắt đầu xuất hiện những nếp nhà phủ mái phi-brô xi-măng.

Người Hà Nhì thường xây nhà vào cuối mùa vụ (từ tháng 8 đến tháng 12 Âm lịch). Nhìn thì có vẻ rất đơn giản, nhưng không nhiều người biết được để xây dựng một ngôi nhà trình tường rất tốn sức và thời gian, thậm chí kéo dài đến 4 - 5 tháng ròng rã.

Sau khi chọn được mẫu đất ưng ý, người Hà Nhì bắt đầu đào móng, nền nhà được san phẳng với móng được xếp bằng trên những viên đá to. Móng được đặt ngay trên mặt đất bằng, sau đó chọn ván khuôn đặt xuống nẹp lại cho chắc như đổ bê-tông.

Công đoạn công phu nhất là trình tường nhà, hầu như người đàn ông Hà Nhì nào cũng biết trình tường. Đất sét được đưa vào ván khuôn nẹp chắc, sau đó người thợ cầm chầy gỗ giã cật lực, giã đến khi nào mà đất kết dính đến độ tháo khuôn gỗ nẹp ra mà không rơi tức là đã hoàn thành tầng thứ nhất.

Tất cả các công đoạn đều làm hoàn toàn thủ công bằng tay, không hề có xi-măng, cát sỏi nhưng bức tường vẫn vững chắc không thua bất cứ một công trình bê-tông nào.

Cận cảnh "khuôn" dùng để trình tường một ngôi nhà. Thông thường, khuôn rộng 60cm, dài 2 - 2,5m và phải thật thẳng để cố định vuông vức một bức tường.

Trải qua ròng rã hàng tháng trời nẹp, giã đất như vậy với 5-6 tầng ván khuôn, đó cũng là lúc ngôi nhà trình tường thành hình.

Cứ sau một lượt tầng, người thợ lại lấy vồ gỗ đập vào thành các bức tường cả ở phía trong và phía ngoài làm cho mặt tường thật phẳng và mịn.

Trình xong tường là lúc cố định ngôi nhà như cột nhà, xà ngang, người dân tộc thường chọn gỗ pơ-mu vì sự chắc chắn của nó.

Công đoạn cuối cùng chính là lợp mái. Nếu như trước đây người Hà Nhì thường lợp nhà bằng cỏ tranh hoặc rơm rạ, theo thời gian những mái nhà cũ đã không còn hợp với thời tiết, khí hậu cùng sự phát triển, người Hà Nhì đã thay thế bằng lợp mái tôn, hoặc lợp mái phi-brô xi-măng.

Theo nhandan.vn

Tỉnh thành Lào Cai

Lào Cai
Lào Cai là tỉnh biên giới phía Bắc, với điểm nhấn du lịch là thị trấn Sapa.

Điểm đến Lào Cai

Đẹp lạ lùng chợ phiên Bắc Hà những ngày chớm thu
Chợ phiên Bắc Hà là một trong những phiên chợ lớn nhất vùng Tây Bắc, đã níu giữ bước chân của rất nhiều du khách thập phương khi...
Vẻ đẹp dinh thự Hoàng A Tưởng
Dinh thự Hoàng A Tưởng - một công trình pha trộn giữa kiến trúc nhà cổ của Pháp với kiến trúc phương Đông, đã đạt đến trình độ...
Mùa lúa chín Nậm Hò
Ai đã từng đến với vùng đất Nậm Hò, xã Dần Thàng (Văn Bàn) vào mùa lúa chín hoặc mùa nước đổ hẳn sẽ thích thú bởi vẻ đẹp của...
Sa Pa mùa lúa chín
Vào khoảng tháng 9, tháng 10 hàng năm, những thửa ruộng bậc thang tại Sa Pa (Lào Cai) lại khoác lên mình sắc vàng rực rỡ và đẹp...
Có một thung lũng lúa vàng Sapa đẹp đến nao lòng
Vào những ngày trời thu xuất hiện một thung lũng lúa vàng Sapa đẹp đến nao lòng. Màu vàng ruộm trên từng thửa ruộng quyện cùng...
Kin Chu Phìn - Chủ nhân của những ngôi nhà nấm nơi rẻo cao
Nằm sâu trong lòng thung lũng, giữa quả đồi rộng lớn, những mái nhà vuông vức được phủ mái cỏ theo thời gian đã phủ một lớp rêu...
Bình dị với bức tranh Lao Chải
Tránh xa cuộc sống thành thị xô bồ, ồn ào và ngập tràn khói bụi. Thời gian gần đây, du khách có xu hướng tìm về các làng bản dân...
Vẻ đẹp những ngôi “nhà nấm” mái cỏ rêu xanh còn lại trên vùng cao Bát Xát
Cách đây 4 - 5 năm, đến thăm những bản làng dân tộc Hà Nhì trên vùng cao Bát Xát, chúng tôi vẫn gặp rất nhiều ngôi nhà đất lợp...
Rêu phong tu viện Tả Phìn
Nằm cách trung tâm thị trấn Sapa 8km, Tả Phìn là một tu viện đổ nát in dấu thời gian, là điểm check-in đầy mê hoặc với những ai...
A Lù
A Lù hoang sơ và ảo mộng, khiến người lữ hành tò mò vừa như một cái níu chân đầy ngập ngừng và e ngại.
Tả Giàng Phình
Tả Giàng Phình là vùng đất cổ của đồng bào Mông cư trú ở dưới chân núi Ngũ Chỉ Sơn hùng vĩ.
Mường Hum
Nằm giữa Sa Pa và Y Tý, vùng cao Mường Hum là mảnh đất tuyệt đẹp nằm ẩn mình giữa núi rừng Tây Bắc.
Lũng Pô
Nằm ở nơi biên cương địa đầu Tổ quốc, Lũng Pô chính là nơi con sông Hồng chảy vào đất Việt.
Đỉnh Fansipan
Phan Xi Păng, Fansipan hay Phan Si Phăng là ngọn núi được mệnh danh là “nóc nhà Đông Dương”.
Si Ma Cai
Si Ma Cai nằm trên thượng nguồn sông Chảy, có nhiều phong cảnh đẹp, khí hậu mát mẻ, trong lành.
Bắc Hà
Không ồn ào náo nhiệt, Bắc Hà vẫn trở thành điểm đến hấp dẫn với nhiều du khách.
Y Tý
Nằm ở độ cao trên 2.000m, Y Tý quanh năm mây phủ, tạo nên một khung cảnh rất đỗi mơ màng.
Sapa
Sapa lặng lẽ nhưng ẩn chứa bao điều kỳ diệu của cảnh sắc thiên nhiên.

Ẩm thực Lào Cai Xem thêm

Đến Sa Pa sao lại chớ ăn cốn sủi?
Đến Sa Pa chớ ăn cốn sủi, bởi lẽ bạn sẽ phải tìm cách để quay lại ăn thêm lần nữa cho đã cơn thèm. Còn gọi là cuốn sủi, món ăn lạ...
Các món ăn ngày Tết của đồng bào dân tộc Giáy
Dân tộc Giáy là dân tộc có nhiều lễ tết, mỗi lễ tết lại có những phong tục và ẩm thực độc đáo. Tết Nguyên Đán được người Giáy gọi...
Hạt dổi rừng: Xứng danh "vàng đen" Tây Bắc
Hạt dổi rừng là một trong những loại gia vị đặc biệt thơm ngon và quý hiếm của người dân vùng cao.

Trải nghiệm Lào Cai Xem thêm

Mã Pì Lèng và "tứ đại đỉnh đèo" thu hút giới trẻ
Mã Pì Lèng, Ô Quy Hồ, Pha Đin, Khau Phạ được mệnh danh là tứ đại đỉnh đèo của Việt Nam thu hút khách du lịch, dân "phượt", đặc...
Lạc vào “cõi mơ” Y Tý
“Khi nào trời chuyển gió mùa/ Thì lên Y Tý, Tà Xùa săn mây…” Thời điểm này trời cũng đang chuyển gió mùa, đưa Y Tý vào mùa du...
Mùa vàng rẻo cao
Mùa lúa chín ở các vùng cao Tây Bắc, Đông Bắc Việt Nam từ tháng 9 đến tháng 10, thu hút đông đảo du khách đến chiêm ngưỡng vẻ đẹp...
Săn mây đẹp quên lối về ở núi Lảo Thẩn, Lào Cai
Cao 2.860m, đỉnh Lảo Thẩn vẫn được gọi bằng một cái tên thân thuộc là nóc nhà của Y Tý đại ngàn. Hành trình leo ngọn núi này...
Ngắm cảnh sắc "thiên đường" ruộng bậc thang hùng vĩ ở Y Tý
Lên với xã Y Tý (huyện Bát Xát, tỉnh Lào Cai) vào thời điểm bắt đầu mùa thu ngỡ như lạc vào "thiên đường" với núi đồi trùng trùng...
Ghé thăm ngôi làng “đẹp nhất Tây Bắc”, ẩn mình trong mây trắng bồng bềnh ở Sa Pa
Nét yên bình, vẻ đẹp hoang sơ của bản Cát Cát (Sa Pa - Lào Cai) được nhiều du khách ưu ái mệnh danh nơi đây là “ngôi làng đẹp...
Mùa thu tuyệt đẹp trên từng bậc thang vàng Sa Pa
Nếu đến Sa Pa vào mùa thu thì du khách sẽ được chiêm ngưỡng cảnh sắc của những thửa ruộng bậc thang đang ngả màu vàng...
Vẻ đẹp Tây Bắc qua sắc thu vàng
Đến với xứ sở Tây Bắc vào mùa nào cũng đẹp vì bốn mùa tiết trời mát mẻ, trong lành và hoa thơm trái ngọt. Mùa này, sắc vàng của...
Tây Bắc mùa nước đổ
Tây Bắc mùa nước đổ nhìn trong như một bức tranh nhiều màu sắc. Đó là màu vàng của đất núi, sắc xanh của mạ non vừa gieo, chỗ...

Du lịch Lào Cai Xem thêm

Bí kíp để có chuyến đi Sa Pa “chất như nước cất”
Giờ Sa Pa rất khác, nhưng chính những điều khác biệt ấy lại làm nên một nét hấp dẫn khó cưỡng. Và bạn, nếu muốn tận hưởng trọn...
10 làng quê Việt Nam đẹp cổ kính và nên thơ
Trải dài khắp mảnh đất hình chữ S, từ miền Bắc, miền Trung đến miền Nam, là những làng quê nổi bật với vẻ đẹp cổ kính và nên...
100 đô đi tới Sapa tha hồ chụp ảnh check-in
Phiêu bạt cùng mây trời và tận hưởng vẻ đẹp bất tận của Sa Pa, một miền đất mà mỗi bước chân đi qua là hàng chục kiểu ảnh ở...
Bốn điểm đến Tây Bắc hút khách dịp lễ 30/4 và 1/5
Thời tiết dịp 30/4-1/5 khá nắng nóng, vì vậy nhiều du khách đã chọn các điểm đến Tây Bắc – nơi có khí hậu mát mẻ quanh năm để...
Note lại ngay địa điểm "cầu duyên" tại Sapa này để lập tức "thoát kiếp FA"
Thác Tình Yêu đẹp thổn thức nhưng ít người biết tới vì nó nằm sâu trong rừng trúc xanh mướt. Tương truyền ghé thác Tình Yêu, bạn...
Sa Pa, Đà Lạt vào top địa điểm du lịch mùa xuân đẹp nhất châu Á
Trang MSN mới đây đã công bố danh sách những nơi đón mùa xuân đẹp nhất châu Á, trong đó có 2 điểm đến của Việt Nam là Sa Pa ở vị...
3 điểm đến thú vị dịp Giỗ tổ Hùng Vương
Dịp Giỗ tổ Hùng Vương năm nay, người lao động được nghỉ 3 ngày - khá thích hợp để du lịch ngắn ngày. Nếu bạn ở miền Bắc, đừng bỏ...
Những thiên đường săn mây đẹp nhất Việt Nam
Nếu bạn muốn ngắm bình minh và hoàng hôn, thì hãy đến những bờ biển. Còn nếu muốn ngắm nhìn biển mây bồng bềnh, hãy theo chân các...
Việt Nam: 7 mốc biên giới đáng chinh phục
Các cột mốc biên giới sau thường nằm trong lịch trình chinh phục của các phượt thủ đam mê thử thách.

Khách sạn Lào Cai Xem thêm

Báo Mỹ ca ngợi Hotel de la Coupole nổi bật ở vùng núi phía bắc Việt Nam
Thị trấn Sa Pa, tỉnh Lào Cai là điểm đến yêu thích của cả du khách trong và ngoài nước. Nơi này hấp dẫn du khách từ phong cảnh,...
Ba khách sạn đẹp như studio, được check-in nhiều ở Sapa
Cách Hà Nội vài tiếng di chuyển, Sapa là điểm nghỉ dưỡng lý tưởng cho ngày cuối tuần cũng như để tránh nóng cho mùa hè sắp...
Khai trương khách sạn 5 sao đầu tiên ở Sapa
Tập đoàn Sun Group vừa khai trương khách sạn 5 sao quốc tế đầu tiên tại Sa Pa - Hotel de la Coupole-MGallery by Sofitel.
Sapa Jade Hill Resort & Spa: Tiên cảnh núi rừng Tây Bắc
Sapa Jade Hill Resort & Spa là khu nghỉ dưỡng cao cấp, dự án bất động sản lớn nhất tại Sapa.

Nhà hàng Lào Cai Xem thêm

Những quán cà phê check-in đẹp nhất Sa Pa
Sa Pa ẩn chứa bao điều kỳ diệu của cảnh sắc thiên nhiên và con người. Cho dù là đi cùng ai thì Sa Pa vẫn luôn xứng đáng là địa...